18 Eylül Tarihte Bugün Miladi takvime göre yılın 261.günü
Olaylar
- 324 - İki Roma imparatoru I. Konstantin ve Licinius arasında Hrisopolis Muharebesi gerçekleşti.
- 1048 - İbrahim Yınal Bey komutasındaki Selçuklu ordusu Pasinler'de Bizans ordusunu mağlup etti.
- 1739 - Osmanlı Devleti ile Avusturya Arşidüklüğü, Belgrad Antlaşması'nı imzaladı.
-
Belgrad Antlaşması
Belgrad Antlaşması'na göre Osmanlı sınırları
Tür Barış antlaşması İmzalanma 18 Eylül/3 Ekim 1739 Yer Belgrad, Sırbistan Taraflar
Osmanlı İmparatorluğu
Avusturya Arşidüklüğü
Rus İmparatorluğu
Dil
Osmanlı Türkçesi, Almanca, Rusça
Belgrad Antlaşması, Osmanlı Devleti'nin 18 Eylül 1739 tarihinde Avusturya, 3 Ekim 1739 tarihinde de Rusya'yla imzalamış olduğu barış antlaşmalarıdır.
Savaşın gelişmesi ve antlaşma
1736'da Kırım Tatarları'yla olan sınır anlaşmazlıklarını bahane eden Rusya, Osmanlı İmparatorluğu'na savaş açtı. 1737'de Avusturya da Rusya'nın müttefiki olarak savaşa katıldı.
Üç koldan Osmanlı arazisine hücuma geçen Avusturya orduları Niş'e kadar ilerledikten sonra, ardı ardına yenilip geri atılınca Avusturya hemen İstanbul'da Fransız Elçisi olan Villeneuve Markizi'nin aracılığı ile barış görüşmelerinde bulunmak istedi. Rusya'da İsveç'ten hücum beklediği için barış görüşmelerine razı oldu. Sadrazam ve Osmanlı ordusu serdarı olan Yeğen Mehmed Paşa orduyla İstanbul'a döndükten sonra Fransız ve Avusturya elçileri ve Rus grandükü ile konuştu. İlerliyen günlerde ordu kadısı Esad Efendi, Reisülküttab Mustafa Efendi ve Mektubi Ragıp Efendi Dolmabahçe'de Mehmed Emin Efendi yalısında elçilerle yapılan oturumlarda barış koşullarını görüştüler. Tam bu sırada 22 Mart 1739'de Yeğen Mehmed Paşa veziriazamlıktan atılıp yerine Vidin Seraskeri Hacı İvazzade Mehmed Paşa getirildi ve ordu tekrar cepheye gönderildi. 22 Temmuz 1739'da, Viyana'da büyük şok yaratırcasına, Belgrad yakınlarında yapılan Hisarcık Muharebesi'nde Osmanlı orduları galip geldi. Belgrad Osmanlı ordusu tarafından kuşatıldı ve Belgrad tekrar Osmanlıların eline geçti. Tuna kıyılarında önemli kale mevkileri olan Semendire (şimdi Sırbistan'da Smederevo) ve Adakale'yi tekrar eline geçirerek Tuna Nehri tekrar Avusturya ile Osmanlı devleti arasında korunaklı bir sınır haline getirildi.
Avusturya bundan sonra hemen ateşkes ilan ederek Osmanlı İmparatorluğu ile Belgrad Antlaşması'nı 18 Eylül 1739'da imzaladı. Avusturya, 1718 Pasarofça Antlaşması'yla elde ettiği, Belgrad da dahil Kuzey Sırbistan'ı ve Küçük Eflak'ı (şimdi Romanya'da) Osmanlılara geri verdi.
Rusya orduları ise daha başarılı olmuşlar, Hotin ve Bender'i almışlar ve Boğdan'a girip Yaş (şimdiki Romanya'daki Iaşi) şehrini ellerine geçirmişler ve Avusturyalılarla Osmanlılar arasında Belgrad Antlaşması'nın imzalandığı haberi eriştiğinde Eflak'a hücuma geçmek üzereydiler.
Yalnız kalan Rusya da, 3 Ekim 1739'da, savaş beklentilerinin çok gerisinde bir barış antlaşması yaptı. Rusya Azak Kalesi'ni askerden arındırmayı, Azak Denizi ve Karadeniz'de savaş gemisi bulundurmamayı, Karadeniz'deki ticaretini Osmanlı gemileriyle yürütmeyi, Orta Kafkaslarda önemli dağ geçitlerini kontrol eden ve koruması altında tuttuğu Kabartay bölgesinden çekilmeyi ve burasını tarafsız bir bölge olarak tanıMayısı kabul etti. Rusya ile bu antlaşmanın eki niteliğinde bu sebeple Belgrad Antlaşması adı ile de bilinen, Niş Antlaşması imzalandı.
Ayrıca bu antlaşmalar, Osmanlı İmparatorluğu'nun Avusturya Arşidüklüğü ve Rus İmparatorluğu ile imzaladığı son kârlı antlaşmalardır.
Antlaşma maddeleri
1735-1739 Osmanlı-Rus-Avusturya savaşının sonunda imzalanmış bu antlaşmaların başlıca şartları şunlardır:
- Avusturya Pasarofça Antlaşması ile aldığı yerleri (Sırbistan, Belgrad, Eflak'ın bazı kısımlarını ve Bosna'da bir sınır bölgesini) Banat bölgesi hariç geri verdi.
- Azak Kalesi yıkılarak etrafı boşaltılacaktı.
- Kuzey Kafkasya'da bulunan ve dağ geçitlerini (Daryal Geçidi, vd) denetleyen Kabartay bölgesi (Kabardiya) tarafsız bir bölge olarak kabul edildi.
- Ruslar Kırım'dan çekilecek.
- Rusya, Karadeniz'de savaş ve ticaret gemileri bulunduramayacaktı.
-
Belgrad Antlaşmaları Osmanlıların 18. yüzyılda imzaladığı en son kazançlı antlaşmalardır. Belgrad Antlaşmaları ile Karadeniz’in bir Türk gölü olduğu bir kez daha kabul edildi. Bu antlaşma ile Karadeniz'in Türk gölü olduğu son kez onaylanmıştır.
Ayrıca bu antlaşmaların imzalanmasında etkili olan Fransızlar'a karşı kapitülasyonlar süresiz olarak uzatılmıştır.
- 1922 - Erdek ve Biga'nın kurtuluşu.
- 1932 - Türkçe Ezan: Ezan Türkçe okundu.
- 1961 - Yassıada mahkûmları, Kayseri Cezaevi'ne nakledildi.
- 1962 - Kıbrıs'ta Rauf Denktaş'a suikast girişiminde bulunuldu.
- 1970 - 8 aydır tutuklu bulunan öğrenci liderleri, Deniz Gezmiş ve Cihan Alptekin tahliye edildiler.
- 1971 - Türkiye Güzeli Filiz Vural, Avrupa Güzeli seçildi.
- Devlet Başkanı Orgeneral Kenan Evren ve Millî Güvenlik Konseyinin diğer dört üyesi, Türkiye Büyük Millet Meclisinde yemin ettiler.
Doğumlar
- 53 - Trajan, Roma İmparatoru (ö. 117)
- 1091 - Andronikos Komnenos, Bizanslı prens ve askeri lider (ö. 1130)
- 1786 - VIII. Christian, Danimarka ve Norveç Kralı (ö. 1848)
- Kemani Serkis Efendi, Ermeni asıllı Türk bestekâr ve güftekâr (ö. 1944)
- 1999 - Melisa Döngel, Türk aktris
-
Melisa Döngel
Doğum Melisa Döngel
18 Eylül 1999 (26 yaşında)
İstanbul, Türkiye Vatandaşlık
Türkiye
Rusya
Eğitim
Osman Yağmurdereli Sanat Akademisi
Uğraş
Oyuncu
Boy
1,76 m (5 ft 9 in)
Kilo
55 kilogram
Din
İslam
Melisa Döngel (d. 18 Eylül 1999, İstanbul), Türk oyuncudur.
Hayatı
18 Eylül 1999 tarihinde İstanbul'da doğdu. Anne tarafından Rus asıllıdır ve Rusya vatandaşlığına sahiptir fakat İstanbul'da annesiyle büyümediği için Rusçayı iyi konuşamamaktadır. Eğitimini, Osman Yağmurdereli Sanat Akademisinde tamamladı. İlk güçlü oyunculuk deneyimini, 2016'da Hangimiz Sevmedik adlı dizide "Sevtap" karakterini canlandırarak yaşadı. Yine aynı yıl rol aldığı Arka Sokaklar dizide "Nil" karakterini oynadı. 2017-2019 yılları arasında FOX'ta yayımlanan Bizim Hikaye adlı dizide "Deniz Çelik Elibol" karakterini canlandırdı. 2020-2021 yılları arasında yine FOX'ta yayımlanan Sen Çal Kapımı adlı dizide "Ceren Başar" karakterine hayat vermiştir. 2021 yılında Sadakatsiz dizisinde konuk oyuncu olarak rol aldı. Aynı yıl Sen Çal Kapımı dizisine veda etmiş, FOX'un diğer dizisi Aşk Mantık İntikam'ın kadrosuna dâhil olup, 2022'ye kadar "Çağla Yılmaz" karakterini canlandırmıştır. 2023 yılında Mahsun Kırmızıgül'ün yönettiği Prestij Meselesi adlı sinemada "Ayşen" karakterini canlandırdı.
2025 yılı son aylarında başlatılan uyuşturucu soruşturması kapsamında gözaltına alınan Melisa Döngel testi pozitif çıktı.
Ölümler
- 96 - Domitian, Roma İmparatoru (d. 51)
- 887 - I. Pietro Candiano, 16'inci Venedik Dükü (d. 842)
- 1180 - VII. Louis, Fransa Kralı (d. 1120)
- 1812 - Safranbolulu İzzet Mehmed Paşa, Osmanlı Sadrazamı (d. 1743)
-
Safranbolulu İzzet Mehmed Paşa
Osmanlı Sadrazamı Görev süresi
19 Ekim 1794 - 30 Ağustos 1798 Hükümdar III. Selim Yerine geldiği Melek Mehmed Paşa Yerine gelen Kör Yusuf Ziyaüddin Paşa Kişisel bilgiler Doğum 1743
Safranbolu Ölüm 18 Eylül 1812 (68-69 yaşlarında)
ManisaSafranbolu'da 1796 yılında yapılan İzzet Paşa Camii
Safranbolulu İzzet Mehmed Paşa (1743, Safranbolu – 18 Eylül 1812 Manisa), III. Selim saltanatında 19 Ekim 1794 - 30 Ağustos 1798 tarihleri arasında üç yıl on ay on iki gün Sadrazamlık yapmış Osmanlı devlet adamı.
-
Sadrazamlık dönemi
İlk sadrazamlıga tayini üzerine şair Enderunlu Fâzil,
Mühr-i emânet erdi Melek'ten Mehmed'e
mısraıyla tarih düşürmüştür.
O zamana kadar gelen geleneklere göre sadrazam olan kişinin medrese öğrencisine kırk adet mülazemet vermesi gerekmekteydi. Bu mülâzemetler şefaat ve rica ile verilmekteydi ve genellik ehil olmayanların eline geçtiği şikayetleri ortaya çıkardı. İzzet Mehmed Paşa bu yersiz mülâzemet verilmesi şikayetlerini önlemek amacıyla yüksek ülemâdan birkaç imtihancı tayin edip medrese öğrencilerine açık bir imtihan açtırdı ve bu imtihanı kazanan öğrencilere mülazemet verdirdi. Ayrıca imtihanı kazananların her birine de 15 kuruş ihsanda bulundu.
Safranbolulu İzzet Mehmed Paşa'nın sadrazamlığı Nizâm-i Cedîd faaliyetleri içinde geçti. Onun zamanında Tersane'de yapımına başlanan büyük havuz için Fransa'dan ve İsveç'ten uzmanlar getirtildi. Nizâm-i Cedîd askerleriyle de yakından ilgilenmesi dolayısıyla paşa III. Selim tarafından değerli bir hançer. istiklâlini hâvi bir hatt-ı humâyün ve samur kürkle taltif edildi.
General Aubert-Dubayet başkanlığındaki Fransız askerî heyetinin 1796'da Sadrazam Safranbolulu İzzet Mehmed Paşa tarafından kabulü (Ressam: Antoine-Laurent Castellan)
Sadrazamlığı şu önemli olaylara şahit olmuştur:
Önemli olaylarından ilki, 1795 çıkan ve on bir saat kadar devam eden İstanbul yangınıdır. Bu yangında Balıkpazarı, Uzunçarşı ve Ahi Çelebi Camii civarı tamamen yanıp kül olmuştur.
İkinci önemli olay ise 1797 sonlarında başlayan Pazvandoğlu Osman ayaklanmasıdır. Nizâm-i Cedîd'e muhalif olan bu isyancı Rumeli ayanının cezalandırılması için Babıâlı'de toplanan olağanüstü mecliste hükûmet kuvvetlerinin serdari olarak Kaptan-ı Derya Küçük Hüseyin Paşa görevlendirildi. Pazvandoğlu'nun kuvvetleriyle çeşitli cephelerdeki çarpışmalarda devlet kuvvetleri galip gelmişse de Pazvandoğlu isyanı tamamen bastırılamadı.
-
Üçüncü önemli olay ise çok şiddetli uluslararası yankılar doğurmuştur. Osmanlı hükûmetinin tanıdığı ihtilâl Fransa'sındaki Direktuvar Hükûmeti'nin 1798'de yapılan değişmelerden sonra özellikle İtalya Seferi ile çok ün kazanan general Napolyon Bonapart'ı devlet merkezi olan Paris'ten uzaklaştırmak amacıyla bir Osmanlı eyaleti olan Mısır üzerine bir Fransız askeri seferi tertip edilip Mısırı'ın Fransa tarafından işgal edilmesine dair Mart 1789'da bir karar verilmesiyle ortaya çıktı. 40,000 asker, 10,000 denizci ve 13 iki veya üç ambarlı büyük yelkenli kalyon, 14 fırkateyen ve 400 nakliyat gemisinden oluşan Fransız ordu ve donanma filosu Mayısıs 1798 Toulon'dan hareket eden Napolyon Bonapart kumandasındaki Fransız donanması temmuz başında İskenderiye Limanı'na varıp fazla bir direnişle karşılaşmadan şehri teslim aldı. Piramitler Muharebesi'ni kazanarak 23 Temmuz günü Kahire'ye girdi. Fakat, Mısır'a Fransız askeri getiren Fransız donanma filosu Ağustos başında Nil Muharebesi'nde Amiral Horatio Nelson komutasındaki İngiliz donanmasına yenildi. Böylece Mısır'daki Napolyon ordularının Fransa ile deniz bağlantısını kesildi.
Mısır'da bu gelişmeler olurken daha önce burada valilik yapan, dolayısıyla vilâyet ahvalini bilmesi gereken, ayrıca birkaç aydır Fransa'nın Mısır'a saldıracağı söylentilerine rağmen tedbir almayan, Safranbolulu İzzet Mehmed Paşa 30 Ağustos 1798'de sadrazamlıktan azledildi.
Sadrazamlıklardan sonraki hayatı
Sadrazamlıktan azledilmesinden sonra Safranbolulu İzzet Mehmed Paşa Sakız Adası'na sürüldü ve fazla miktardaki serveti devletçe müsadere edildi. Buradan da arpalık mukataası bulunan Manisa'ya gönderildi ve 9 Eylül 1812 tarihinde orada öldü.
- 1872 - XV. Karl, 1859 yılından öldüğü 1872 yılına kadar İsveç ve Norveç Kralı olarak hüküm sürdü (d. 1826)
Tatiller ve özel günler
- Azerbaycan Müzik Günü
- Şili'nin Bağımsızlık Günü
![]()
Yorumlar
Yorum Yap