18 Ağustos Tarihte Bugün Miladi takvime göre yılın 230. günü
Olaylar
- 1813 - Lauenbourg Muharebesi
- 1868 - Fransız astronom Pierre Janssen, helyum elementini keşfetti.
- 1877 - Asaph Hall, Mars'ın uydusu Phobos'u keşfetti.
- 1917 - Büyük Selanik yangını, şehrin %32'sini etkiledi ve 72 bin kişi evsiz kaldı.
- 1920 - ABD'de kadınlara oy hakkı tanındı.
- 1952 - İzmir, NATO'nun Güneydoğu Karargâh Merkezi oldu.
- 1998 - Ekonomik krize düşen Rusya, bütün dış borç ödemelerini durdurma kararı aldı.
- 2008 - Pakistan Cumhurbaşkanı Pervez Müşerref, muhalefet baskısı nedeniyle istifa etti.
- 2017 - Tunceli/ Hozat – Kilise köyünde kolluk güçleriyle çıkan çatışmada MKP/ HKO militanları Fırat Kasun ve Uğur Yalçın teslim olmayarak üzerlerindeki el bombalarını patlatarak öldüler.
Doğumlar
- 1305 - Ashikaga Takauji, imparatorluk hükûmetini devirerek 1338'den 1573'e değin Japonya'ya egemen olan Ashikaga şogunluğunu kuran savaşçı ve devlet adamı (ö. 1358)
- 1912 - Ertuğrul Osman Osmanoğlu, Osmanlı Hanedan Reisi (ö. 2009)
- 1937 - Duygun Yarsuvat, Türk akademisyen, hukukçu ve spor yöneticisi (ö. 2021)
- 1942 - Tunç Okan, Türk sinema yönetmeni ve oyuncu
- 1948 - Veysel Eroğlu, Türk siyasetçi
- 1963 - Hidayet Karaca, Türk sunucu ve Genel Yayın Yönetmeni
- 1965 - Hayrünnisa Gül, Türkiye'nin 11. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün eşi
- 1974 - Olgun Özdemir, Türk film yönetmeni ve senarist (ö. 2025)
- 1989 - Sansar Salvo, Türk rapçi
- 1991 - Esra Ural Topuz, Türk basketbolcu
- 1994 - Ceyda Aktaş, Türk voleybolcu
Ölümler
- 330 - Helena, Roma İmparatoru Konstantius Chlorus'un eşi ve I. Konstantin'in annesi (d. yaklaşık. 246/50)
- 440 - III. Sixtus, 3 Temmuz 432'den ölümüne kadar Katolik Kilisesi'nin papasıdır (d. 390)
- 472 - Ricimer, Romalı bir Cermen generali (d. 418)
- 673 - Kim Yu-sin, Sincan bölgesinde bir Uygur savaş ağasıydı (d. 595)
- 1227 - Cengiz Han, Moğol politikacı, ordu lideri ve Moğol İmparatorluğu'nun kurucusu (d. 1162)
-
Temuçin
Cengiz Han Han
Kağan
Taipei Saray Müzesi'nde bulunan, Yuan Hanedanı dönemine ait Cengiz Han tasviri.
1. Moğol İmparatorluğu hanı Hüküm süresi 1206 – 18 Ağustos 1227 Önce gelen Yesügey Sonra gelen Ögeday Han Doğum Temuçin
y. 1162
Onon Nehri, Dülün-Boldak, Moğolistan Ölüm 18 Ağustos 1227 (65 yaşında)
Moğol İmparatorluğu Defin Bilinmemektedir Eş(ler)i Börte
Kulan
Yesui
Yesugen
İbaka Çocuk(lar)ı Cuci
Çağatay
Ögeday
Tuluy
Kulkan Tam adı Temuçin Hanedan Börçigin Babası Yesügey Annesi Höelin Dini TengricilikCengiz Han'ın seferleri
-
Cengiz Han,(doğum adıyla Temuçin ya da Timuçin,1162 - Ağustos 1227), Moğol İmparatorluğu'nun kurucusu ve ilk Han'ı olan Moğol komutan ve hükümdardır. Hükümdarlığı döneminde gerçekleştirdiği hiçbir savaşı kaybetmeyen Timuçin, dünya tarihinin en büyük askerî liderlerinden birisi olarak kabul edilmektedir. Bu sebeple doğum ismi olan Timuçin'den çok, "güçlü hükümdar" anlamına gelen Cengiz Han ismiyle anılmaktadır. 13. yüzyılın başında Orta Asya'daki tüm göçebe bozkır kavimlerini birleştirip, bir ulus hâline getirerek Moğol siyasi kimliği çatısı altında toplamıştır. Cengiz Han, hükümdarlığı döneminde 1206-1227 arasında, Kuzey Çin'deki Batı Xia ve Jin Hanedanı; Türkistan'daki Kara Hıtay, Maveraünnehir; Harezm, Horasan ve İran'daki Harezmşahlar, Kafkasya'daki Gürcüler, Deşt-i Kıpçak'taki Rus Knezlikleri, Kıpçaklar ile İdil Bulgarları üzerine seferler yaptı. Bunların sonucunda Pasifik Okyanusu'ndan Hazar Denizi'ne ve Karadeniz'in kuzeyine kadar uzanan bir imparatorluk kurdu.
-
Bozkır geleneğinden gelen onlu teşkilatı kullanarak yetenek ve kişilerin bireysel üstünlüğüne dayanan meritokratik bir ordu oluşturan Cengiz Han'ın büyük bir asker olarak ün kazanmasının temelinde, kurduğu posta teşkilatı ve casus ağı ile istihbarat sanatına verdiği büyük değer önemli bir yer tutmaktadır. Yaptığı seferler sonucunda pek çok kent tahrip olmuş ve milyonlarca insan da katledilmiştir ancak Cengiz Yasası adı ile metinleştirilen kuralları ile işkenceyi, yalan söylemeyi, hırsızlık yapmayı ve zina etmeyi de yasaklamış; zanaatkârlar, doktorlar, belli bilgi becerisi olan eğitimli kişiler ve her dinden din adamlarına, hangi ulustan olursa olsun aralarında bir ayrım yapılmaksızın saygı gösterilmesi ve vergiden muaf tutulmalarını da yasalaştırmıştır.
Cengiz Han aynı zamanda, halkının yazıya sahip olmasını sağlamak için Uygurlardan önemli kişileri başkenti Karakurum'a çağırmış ve Moğolca için Uygur alfabesini uyarlatarak bunu çocuklarına da öğretmesini istemiştir. Bu sayede Moğol dilinin de yazılı duruma getirilmesini sağlamıştır.
Cengiz Han, 1227 yılında Kuzey Çin'deki Tangutlar'ı yendiği seferden dönerken bilinmeyen bir nedenle öldü. Mezarının yeri ise günümüzde hâlâ bilinmemektedir. Ünlü bir söylentiye göre, kendisi ölmeden önce mezarının gizli tutulmasını vasiyet etmiş, o ölünce de yakınları onu bilinmeyen bir yere gömmüş, daha sonra cenazeye katılan herkes mezarın yeri hiçbir biçimde bilinmesin diye kendilerini öldürmüştür. Fakat bu iddia, birçok kişi tarafından uydurma olarak kabul edilir. Günümüzde arkeologlar Cengiz'in gömüldüğü yere yaklaştıklarını düşünüyorlar. İlerleyen yıllarda modern Moğolistan'ın olağanüstü bir keşfe ev sahipliği yapması mümkündür.
Cengiz Han öldüğünde sahip olduğu topraklar, tahmini olarak Büyük İskender'in dört, Roma İmparatorluğu'nun ise iki katı büyüklüğündeydi. Kurmuş olduğu imparatorluk, günümüzde Rusya hariç tüm ülkelerden daha geniş topraklar üzerine yayılmış durumda olup, onun ölümünden sonra oğulları ve torunları döneminde daha da genişleyerek insanlık tarihinin gördüğü bitişik sınırlara sahip en büyük imparatorluk hâline geldi.
- 1258 - II. Theodoros, İznik İmparatorluğu'nun İmparatoru (d. 1221)
- 1276 - V. Hadrianus, 11 Temmuz 1276'dan 18 Ağustos 1276'daki ölümüne kadar Katolik Kilisesi'nin başı ve Papalık Devleti'nin hükümdarıydı (d. 1220)
- 1503 - VI. Alexander, Katolik Kilisesi'nin 214. Papası (d. 1431)
- 1559 - IV. Paulus, 23 Mayısıs 1555 - 18 Ağustos 1559 arasında papa (d. 1476)
- 1563 - Étienne de La Boétie, Fransız yazar, düşünür, yargıç ve siyasetçi (d. 1530)
- 1620 - Wanli, Ming Hanedanı'nın 13. imparatoru (d. 1563)
- 1648 - İbrahim, Osmanlı'nın 18. Padişahı (d. 1615)
- 1765 - I. Franz, Kutsal Roma İmparatoru ve Toskana Grandükü (d. 1708)
- 1961 - Turan Seyfioğlu, Türk sinema oyuncusu
- 1984 - İbrahim Kafesoğlu, Türk tarihçi, Türkolog ve akademisyen (d. 1912)
- 2000 - Selim Naşit Özcan Türk sinema ve tiyatro sanatçısı (d. 1928)
- 2008 - Ertan Savaşçı, Türk oyuncu, yönetmen ve seslendirme sanatçısı (d. 1937)
- 2009 - Nezihe Meriç, Türk yazar (d. 1925)
- 2018 - Sıtkı Sezgin, Türk oyuncu (d. 1949)
Tatiller ve özel günler
- Ulusal Bilim Günü (Tayland)
Yorumlar
Yorum Yap