Casusluk tehlikesine karşı küresel alarm: Kritik tesislerde yabancı elektrikli araç yasağı genişliyor
Elektrikli ve akıllı otomobillerin sahip olduğu gelişmiş kamera, mikrofon ile sürekli kayıt özellikleri, küresel çapta askeri tesisler için büyük güvenlik açığı oluşturuyor. Türkiye’de ASELSAN, ROKETSAN, HAVELSAN ve TEI gibi savunma sanayisi devleri, casusluk risklerine karşı yabancı elektrikli araçların kampüslere girişini yasakladı. Türkiye’nin attığı kritik adım; ABD, Çin, Almanya, İngiltere ve Polonya gibi ülkelerin askeri üslerde uyguladığı katı güvenlik tedbirleriyle paralellik gösteriyor. Küresel aktörler, ulusal güvenliklerini tehdit eden teknolojik casusluk faaliyetlerine karşı önlemlerini her geçen gün artırıyor.
Gelişen teknolojiyle birlikte elektrikli ve akıllı otomobillerin sahip olduğu çevre tanıma, haritalama, sürekli kayıt özellikleri, ulusal güvenlik için yeni tehdit unsuru haline geldi.
Türkiye'nin savunma sanayisi devleri, araçlardaki kamera, mikrofon, konum belirleme ve internet bağlantısı üzerinden veri aktarımı gibi özelliklerin casusluk riski taşıması nedeniyle kritik tesislere yabancı elektrikli araç girişini yasakladı.
Elektrikli araçlarda siber güvenlik tehdidi
Yabancı araçların oluşturduğu istihbarat tehlikesine dikkat çeken TEI Genel Müdürü Mahmut Faruk Akşit, "Biz Türkiye olarak ASELSAN, ROKETSAN, HAVELSAN ve TEI olarak yabancı elektrikli arabaları artık kampüsün içine sokmuyoruz." dedi.
Söz konusu araçlarda çok sayıda sensör ve kamera bulunduğuna dikkati çeken Akşit, bunların çevrenin haritasını çıkarabildiğini, söz konusu sistemlerin kontrolünün kendilerinde olmadığını belirtti.
Türkiye'de yabancı elektrikli araçlara karşı hayata geçirilen uygulama, başta Polonya, Almanya, İngiltere ve Çin olmak üzere çeşitli ülkelerin hassas askeri tesislerde bağlantılı araçlardan kaynaklanabilecek veri güvenliği risklerine karşı aldığı tedbirlerle benzerlik gösteriyor.
ABD'DE ÇİNLİ ARAÇLARA KARŞI TEYAKKUZ
ABD'de Çin bağlantılı araçların askeri tesislerde oluşturabileceği güvenlik risklerine karşı kanuni düzenleme girişimleri bulunuyor.
ABD Senatosuna Temmuz 2025'te sunulan kanun teklifiyle, ulusal güvenlik açısından risk oluşturduğu değerlendirilen belirli yabancı bağlantılı araçların askeri üslerde, Savunma Bakanlığına ait tesislerde kullanılmasının yasaklanması amaçlanıyor.
ABD'nin 2027 mali yılı savunma yetkilendirme yasa tasarısında da belirli yabancı bağlantılı araçların 1 Temmuz 2027'den itibaren askeri tesislerde kullanılmasının yasaklanmasını öngören hükümler yer alıyor. ABD Ticaret Bakanlığı, Ocak 2025'te Çin ve Rusya bağlantılı belirli araç yazılım ve donanımlarının ülkeye ithalatını, bu teknolojileri içeren araçların satışını aşamalı olarak kısıtlayan düzenlemeyi kabul etmişti.
Yeni nesil elektrikli araçların sahip olduğu gelişmiş sensör, kamera ve internet bağlantısı özellikleri, küresel çapta ulusal güvenlik tehdidi olarak değerlendiriliyor. (Haberin fotoğrafları Depo Photos'tan alınmıştır)
AVRUPA ÜLKELERİNDE KISITLAMA
Polonya ordusu, Şubat 2026'da Çin'de üretilen otomobillerin koruma altındaki askeri tesislere girişini yasakladı. Karara gerekçe olarak araçlarda bulunan kamera, mikrofon, konum belirleme ve veri toplama sistemlerinin oluşturabileceği istihbarat riskleri gösterildi. Kısıtlamalar, belirli veri toplama özelliklerine sahip diğer araçları da kapsayacak şekilde düzenlendi.
Askeri personelin resmi telefonlarını Çin'de üretilen otomobillerin bilgi-eğlence sistemlerine bağlaması da yasaklandı. Polonya ordusu, alınan önlemlerin NATO müttefiklerinin savunma altyapısının korunmasına yönelik güvenlik uygulamalarıyla uyumlu olduğunu duyurdu.
ALMAN OTOPARKA BİLE SOKMUYOR
Almanya'da bazı askeri tesis ve istihbarat kurumlarında Çin üretimi araçlara yönelik park kısıtlamaları uygulanıyor. Alman kamu yayıncıları WDR ve NDR'nin araştırmasına göre, Çin üretimi otomobillerin Potsdam yakınlarındaki Schwielowsee'deki Alman ordusunun Operasyonel Komutanlığına ait otoparka park edilmesine izin verilmiyor. Bu araçların sahipleri ayrı park alanına yönlendirilirken Alman dış istihbarat servisi BND'nin tesislerinde de benzer kısıtlamalar bulunuyor. Alman Savunma Bakanlığından yapılan açıklamada, belirli araç türlerinin özel güvenlik bölgelerine girişinin yasaklandığı doğrulandı.
Türkiye’de ASELSAN, ROKETSAN, HAVELSAN ve TEI, veri sızıntısı ve casusluk faaliyetlerinin önüne geçmek amacıyla yabancı elektrikli araçların tesislerine girişini tamamen durdurdu.
İngiltere Savunma Bakanlığı, Çin üretimi araçların bütün askeri tesislere girişini yasaklayan merkezi düzenleme bulunmadığını ancak bazı savunma kuruluşlarının kendi tesislerinde daha sıkı kısıtlamalar uygulayabildiğini bildirdi.
İngiliz basınında, Çin'de üretilen bazı araçların askeri tesislere girişinin engellendiğine ilişkin haberler yer alıyor.
ABD, Çin menşeli araçların askeri üslere girişini engellemek için yasal düzenlemeler hazırlıyor.
TESLA'YA DA YASAK
Çekya'da Çin menşeli araçların bazı askeri tesislere girişine, bu tesislerin yakınında kullanılmasına yönelik kısıtlamalar getirildi.
Söz konusu kısıtlamalar, Çin'de üretilen bazı Tesla ve Volvo modellerini kapsıyor. Çekya'da faaliyet gösteren Polonya merkezli ORLEN grubuna bağlı rafineri ve petrokimya şirketi de 11 Mart 2026'dan itibaren Çin'de üretilen otomobillerin 4 stratejik sanayi tesisine girişini, bu tesislerde park edilmesini yasakladı.
Fransa'da askeri karşı istihbarat servisi DRSD'nin, Çinli BYD ve ABD'li Tesla araçlarının askeri tesislerde oluşturabileceği casusluk risklerine ilişkin güvenlik ihtarları yaptığı basına yansıdı.
Polonya, Almanya, Çekya ve İngiltere gibi Avrupa ülkeleri stratejik tesislerde benzer yasakları çoktan hayata geçirdi.
ARAÇTA İNTERNET VARSA ASKERİ TESİSİN YANINA BİLE YAKLAŞAMAZ
İsviçre'de ise sürekli internete bağlı araçların bazı hassas askeri tesislerin yakınında kullanılmasına yönelik kısıtlamalar bulunuyor. İsviçre kamu yayıncısı SRF'nin haberine göre, söz konusu önlemler Bern yakınlarındaki Zimmerwald Elektronik Harp Merkezi gibi hassas tesisleri kapsıyor.
Çin ve Rusya da kendi iç güvenlikleri kapsamında yabancı teknoloji şirketlerine ve araçlara yönelik katı denetim mekanizmaları uyguluyor.
ÇİN'DE TESLA TEYAKKUZU
Çin yönetimi, 2021'de ABD'li Tesla'nın elektrikli otomobillerinde bulunan kameralar ve veri toplama sistemlerinin ulusal güvenlik açısından risk oluşturabileceği endişesiyle bu araçların askeri tesislerde kullanımını kısıtladı.
Çinli yetkililerin değerlendirmelerinde, otomobillerin çevrelerini görüntüleyebilmesi, konum ve kullanım bilgilerini kaydedebilmesi, araçlarla eşleştirilen cep telefonlarından veri toplayabilmesi gibi özellikler üzerinde duruldu.
Aynı dönemde Çin ordusu, Tesla sahibi askeri personel ve yakınlarının otomobillerini askeri bölgelerin dışında park etmesini zorunlu kılan düzenlemeler yaptı.
Çin Otomobil Üreticileri Birliği, Nisan 2024'te Tesla'nın veri güvenliği uygulamalarının Çin standartlarına uygun olduğunu açıkladı. Devamında bazı kamu ve askeri tesislerdeki kısıtlamalar gevşetildi. Çin'de ayrıca kamu kurumlarında yabancı marka bilgisayar, işletim sistemi ve akıllı telefonların kullanımına yönelik veri güvenliği gerekçeli kısıtlamalar uygulanıyor.
Akıllı araçların topladığı verilerin üretici sunucularına aktarılması, savunma sanayisi ve istihbarat kurumları için çözülmesi gereken en büyük siber güvenlik sorunlarından biri olarak varlığını sürdürüyor.
ABD'NİN TELEFONUNA BİLE TEDBİR
Rusya'da ise Ukrayna'daki savaş nedeniyle savunma sanayisi tesisleri, askeri bölgeler ve stratejik altyapıların güvenliğine yönelik tedbirler artırıldı. Kritik tesislere giriş ve çıkışlar sıkı şekilde kontrol edilirken elektronik cihazlar aracılığıyla görüntü, ses ve konum bilgilerinin kaydedilmesi veya dışarıya aktarılmasına yönelik çeşitli kısıtlamalar devreye alındı.
Rusya'da bilgi güvenliği kapsamında ABD'li teknoloji şirketlerine yönelik çeşitli kısıtlamalar uygulanıyor. Bu çerçevede, savunma sanayisi şirketi Rostec dahil bazı kamu kurumları ve devlet şirketlerinde Apple marka telefon ve tabletlerin iş amaçlı kullanımı yasaklanırken kritik bilgi altyapılarında yabancı yazılımlara bağımlılığın azaltılması hedefleniyor.
Küresel aktörler, ulusal güvenliklerini tehdit eden bu teknolojik casusluk faaliyetlerine karşı önlemlerini her geçen gün artırıyor.
Faruk Arslan
Takvim.com.tr
Yorumlar
Yorum Yap