27 Nisan Tarihte Bugün Miladi takvime göre yılın 117. günü.
Olaylar
- 1521 - Filipinler'de Mactan Muharebesi gerçekleşti.
- 1640 - Evliya Çelebi'nin seyahat programı, Bursa-İstanbul-İzmit güzergâhı ile başladı.
- 1909 - II. Abdülhamid tahttan indirildi; yerine V. Mehmed tahta geçti.
-
II. Abdülhamid
İslâm Halifesi
Emîrü'l-mü'minîn
İki Kutsal Caminin Hizmetkârı
Han
II. Abdülhamid, 1899
34. Osmanlı Padişahı Hüküm süresi 31 Ağustos 1876 - 27 Nisan 1909
(32 yıl, 7 ay ve 27 gün) Taç giymesi 7 Eylül 1876 Önce gelen V. Murad Sonra gelen V. Mehmed SadrazamlarListe
- Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa
Midhat Paşa
İbrahim Edhem Paşa
Ahmed Hamdi Paşa
Ahmed Vefik Paşa
Mehmed Sadık Paşa
Mehmed Esad Safvet Paşa
Tunuslu Hayreddin Paşa
Ahmed Arifi Paşa
Mehmed Said Paşa
Cenanizade Mehmed Kadri Paşa
Abdurrahman Nureddin Paşa
Kâmil Paşa
Ahmed Cevad Paşa
Halil Rifat Paşa
Avlonyalı Ferid Paşa
Hüseyin Hilmi Paşa
Ahmet Tevfik Paşa
Topkapı Sarayı, İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu Ölüm 10 Şubat 1918 (75 yaşında)
Beylerbeyi Sarayı, İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu Defin 1918
II. Mahmud Türbesi, Fatih, İstanbul, Türkiye Eş(ler)iListe
- Nâzikedâ Kadınefendi
- Nurefsun Kadın
- Bedrifelek Kadınefendi
- Bidâr Kadınefendi
- Dilpesend Kadınefendi
- Mezîde Kadınefendi
- Emsalinur Kadınefendi
- Müşfika Kadınefendi
- Sazkar Hanım
- Peyveste Hanım
- Fatma Pesend Hanım
- Behice Hanım
- Saliha Naciye Hanım
Liste
Babası
Abdülmecid
Annesi
Tirimüjgan Kadınefendi
Dini
İslam
İmza
- Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa
-
II. Abdülhamid (Osmanlıca: عبد الحميد ثانی, romanize: Abdü'l-Ḥamīd-i sânî; 21 Eylül 1842 - 10 Şubat 1918), Osmanlı İmparatorluğu'nun 34. padişahı, 113. İslam halifesi ve çöküş sürecindeki devlette mutlak hâkimiyet sağlayan son padişahtır.[ Tahtta kaldığı "Hamidiye Dönemi" diye bilinen yıllarda imparatorluk, dağılma dönemini yaşadı; başta kısa süreli ilan ettiği I. Meşrutiyet ve Kânûn-ı Esâsî ile gelen bir özgürlük dönemine, Balkanlar olmak üzere çeşitli bölgelerde çıkan isyanlara ve Rus İmparatorluğu'na karşı kaybedilen 93 Harbi'ne, kapatılan parlamentoya, pek çok siyasi olaya, "İstibdat Dönemi" de denen ve basın da dâhil çeşitli alanlardaki baskı ve sansür dönemine, sonrasında yine kendinin ilan etmek zorunda kaldığı II. Meşrutiyet'e, 31 Mart Ayaklanması'na ve kendinin dağılmayı engelleme başarısına ulaşamayan eğitim, ulaşım ve askeri alandaki reform girişimlerine tanıklık etti. Devrinde, Osmanlı İmparatorluğu'nun 1.592.806 km² toprak ile en çok toprak kaybeden padişahlarından biri oldu. 31 Ağustos 1876'da tahta çıktı ve 31 Mart Vakası'ndan kısa bir süre sonra, 27 Nisan 1909'da, tahttan indirilene kadar ülkeyi yönetti. Meşrutiyet yanlısı Yeni Osmanlılar ile yaptığı anlaşma ve diğer yandan Tersane Konferansı'nda toplanacak büyük güçlerden gelecek baskıları engelleme amaçlı Tersane Konferansı'nın başlamasıyla aynı gün 23 Aralık 1876'da ilk Osmanlı anayasasını ilan etti ve böylece ülkenin demokratikleşme sürecini destekleyeceğini belirtmiş oldu. 93 Harbi'nde yenilen Osmanlı'nın sultanı II. Abdülhamid, meclisin yanlış kararlar aldığını iddia ederek 14 Şubat 1878'de bu harbin sonuna doğru meclisi feshetti.
Osmanlı İmparatorluğu'nun modernleşmesine yönelik çabalar II. Abdülhamid tarafından devam ettirildi. Bürokraside yapılan reformların yanı sıra Bağdat Demiryolu ve Hicaz Demiryolu'nun inşası gibi projeler bu dönemde yapıldı. Bu demiryolları ve telgraf sistemleri Alman firmalar tarafından geliştirildi. Bu dönemin reformlarında eğitime geniş yer ayrıldı: hukuk, sanat, ticaret, inşaat mühendisliği, veteriner, gümrük, tarım ve dil okulları dahil olmak üzere birçok mesleki okul kuruldu. İmparatorluk genelinde ilk, orta ve askerî okullardan oluşan eğitim ağını genişletti. Osmanlı İmparatorluğu'nun bu dönemlerdeki batık ekonomisi Abdülhamid'in saltanatının ilk yıllarında Düyûn-ı Umûmiye'nin ve Reji İdaresi'nin kurulmasına yol açtı. Öte yandan iktidarında Düvel-i Muazzama denen büyük güçlerin Karadağ, Sırbistan'dan Tersane Konferansı'na, Girit Meselesi'ne, İlinden İsyanı'na, kadar siyasi pek çok olayda müdâhilliği söz konusu oldu. Devlet yine sürekli iç karışıklık isyanlarla, iç çalkantılarla, ekonomik sorunlarla uğraşmak zorunda kaldı. Dış politikada denge politikası izledi ama bunun yanında 1880 sonrası İngiltere ve Fransa'daki Osmanlı karşıtı politika değişiklikleri nedeniyle onlarla yakın ilişkiler yerine Almanya ile yakınlık politikası izlemeye çalıştı.
Abdülhamid, müstebit liderliği ve mezalimleri görmezden gelmesi nedeniyle uzun süre gerici bir "Kızıl Sultan" olarak karalanmıştır. Başlangıçta, kişisel iktidarının Osmanlı İmparatorluğu'nun dağılmasını hızlandırdığı ve dinamik Belle Époque döneminde modernleşmeyi engellediği konusunda fikir birliği vardı. Son değerlendirmeler, eğitim ve kamu hizmetleri projelerinin teşvikini vurgularken, saltanatının Tanzimat reformlarının doruk noktası ve ilerlemesi olduğunu vurgulamaktadır. Adalet ve Kalkınma Partisi'nin iktidara gelmesinden bu yana, akademisyenler, Abdülhamid'in kişi kültünde yaşanan canlanmayı, Atatürk'ün modern Türkiye'nin kurucusu olarak yerleşik imajını zedeleme girişimi olarak değerlendirmişlerdir.
-
V. Mehmed
-
V. Mehmed
İslâm Halifesi
Emîrü'l-mü'minîn
İki Kutsal Caminin Hizmetkârı
Han
Avusturyalı fotoğrafçı Carl Pietzner tarafından çekilen fotoğrafı, 17 Haziran 1915.
35. Osmanlı Padişahı Hüküm süresi 27 Nisan 1909 - 3 Temmuz 1918
(9 yıl, 2 ay ve 6 gün) Taç giymesi 10 Mayısıs 1909 Önce gelen II. Abdülhamid Sonra gelen VI. Mehmed SadrazamlarListe
- Ahmed Tevfik Paşa
Hüseyin Hilmi Paşa
İbrâhim Hakkı Paşa
Küçük Said Paşa
Gazi Ahmed Muhtar Paşa
Kıbrıslı Kâmil Paşa
Mahmud Şevket Paşa
Said Halim Paşa
Talat Paşa
Eski Çırağan Sarayı, İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu Ölüm 3 Temmuz 1918 (73 yaşında)
Yıldız Sarayı, İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu Defin 4 Temmuz 1918
Sultan Reşad Türbesi, Eyüpsultan, İstanbul Eş(ler)i Çocuk(lar)ı Tam adı Mehmed Han bin Abdülmecid Hanedan Osmanlı Hanedanı
Babası
Abdülmecid
Annesi
Gülcemal Kadınefendi
Dini
İslam
İmza
V. Mehmed ya da Mehmed Reşad (Osmanlıca: محمد خامس, romanize: Mehmed-i Hâmis) (2 Kasım 1844, İstanbul – 3 Temmuz 1918, İstanbul), Osmanlı İmparatorluğu'nun 35. padişahı ve 114. İslam halifesi.
- Ahmed Tevfik Paşa
.svg)
Saltanatı
Başlangıç yılları
15 Mayısıs 1909 tarihli Şehbal dergisinde Padişah Reşad'in cülus merasiminden
31 Mart Olayı ardından 1909'da II. Abdülhamid, Meclis-i Mebûsan tarafından tahttan indirildi ve 65 yaşında olan Veliaht Reşad Efendi İttihat ve Terakkî Cemiyeti'nin desteğiyle tahta çıkartıldı. Saltanat adı olarak, asıl adı olan "Reşad" değil, "Mehmed" adının kullanması kararlaştırıldı. Bu isim değişikliği ayandan Ferik Sami Paşa önerisiyle yapıldı ve gerekçesinin Fatih Sultan Mehmed'in İstanbul'a ordusuyla girişi ile Hareket Ordusu'nun İstanbul'a gelişi arasında bir bağlantı kurmak olduğu belirtilmektedir. Beşinci Mehmed unvanıyla tahta çıkarıldığı halde halk tarafından Sultan Reşad olarak adlandırıldı.
Padişahlığa Meclis-i Mebûsan kararıyla gelmesine rağmen, Osmanlı Hanedanı'nın "ekber evladı" olması ile de padişahlık hakkı bulunmaktaydı.
Ölümü
Sultan Reşad Türbesi, Eyüpsultan
Mehmed Reşat'ın saltanatı 9 yıl sürdü. 3 Temmuz 1918 Çarşamba günü kalp yetmezliğinden 73 yaşında öldü. Sağlığında mimar Kemalettin Bey'e Eyüpsultan'da, sahile yakın bir konumda inşa ettirdiği Mehmed Reşad Türbesi'nde medfundur. Cenaze törenine kardeşi ve ondan bir sonraki padişah olan VI.Mehmed de katılmıştır. Tarih yazarı Salâhi R. Sonyel, kitabında Sultan Reşad 'ın ölüm nedeninin "İspanyol Gribi" olduğunu belirtmiştir.
- 1927 - Türkiye'de ilk radyo yayını başladı. Türk Telsiz Telefon A.Ş. adıyla çalışmalarına başlayan özel kuruluş, yayınlarını 1938'de devlet radyosu kurulana kadar sürdürdü.
- 1938 - Türkiye ile Yunanistan arasında dostluk antlaşması imzalandı.
- 1941 - II. Dünya Savaşı: Alman birlikleri Atina'ya girdi.
- 1960 - Togo, Fransa'dan bağımsızlığını kazandı.
- 1961 - Sierra Leone, İngiltere'den bağımsızlığını kazandı.
- 1981 - Xerox PARC Şirketi, ilk bilgisayar faresini tanıttı.
- 2005 - Airbus A380 ilk uçuşunu yaptı.
- 2007 - Türk Silahlı Kuvvetleri basın açıklaması yaptı. (bkz. E-muhtıra)
- 2009 - TBMM tarafından "1 Mayısıs Emek ve Dayanışma Günü" olarak kabul edilen kanun, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
- 2010 - Almanya'da ilk kez Türk kökenli bir Alman vatandaşı olan Aygül Özkan, Bakan oldu.
Doğumlar
- MÖ 81 - Decimus Junius Brutus Albinus, Romalı siyasetçi ve general (ö. MÖ 43)
- 1593 - Mümtaz Mahal, Babür İmparatorluğu'nun 5. Hükümdarı Şah Cihan'ın en gözde eşi (ö. 1631)
- 1856 - Tongzhi, Qing Hanedanı (Mançu) imparatoru (ö. 1875)
- 1903 - Rikkat Kunt, Türk tezhip sanatçısı (ö. 1986)
- 1941 - M. Fethullah Gülen, Türk emekli vaiz, FETÖ lideri (ö. 2024)
- 1948 - Nil Burak, Kıbrıs Türkü şarkıcı
- 1951 - Hülya Darcan, Türk oyuncu
- 1956 - Ramazan Kurtoğlu, Türk akademisyen, ekonomist ve Yakın Çağ siyasi tarihi uzmanı
- 1972 - Haruna Yukawa, Japon savaş muhabiri (ö. 2015)
- 1972 - Mehmet Kurtuluş, Türk kökenli Alman oyuncu
- 1972 - Zekeriya Güçlü, Türk güreşçi (ö. 2010)
- 1978 - Neslihan Yeşilyurt, Türk yönetmen
- 1987 - Sezar Akgul, Türk serbest stil güreşçi
- 1988 - Güliz Ayla, Türk şarkıcı ve şarkı yazarı
- 1989 - Nusret Yıldırım, Türk basketbolcu
- 1990 - Can Çelebi, Türkiye A Milli Hentbol Takımı oyuncusu
- 1996 - Berk Uğurlu, Türk basketbolcu
- 1997 - Evren Korkmaz, Türk futbolcu
Ölümler
- 630 - III. Erdeşîr, 628-630 yılları arasındaki Sasani İmparatorluğu'nun hükümdarı (d. 621)
- 1272 - Zita, İtalyan Hristiyan azize (d. 1212)
- 1353 - Simeon Ivanovich Gordiy, 1340-1353 yılları arasında hüküm süren Moskova Büyük Prensi (d. 1316)
- 1463 - Kievli İsidoros, Paleologos Hanedanı'nın üyesi olan Rum Ortodoks patriği, Katolik kardinali, diplomat (d. 1385)
- 1969 - René Barrientos, Bolivya Devlet Başkanı (d. 1919)
- 1972 - Kwame Nkrumah, Gana bağımsızlık lideri ve Cumhurbaşkanı (d. 1909)
- 1977 - Güner Sümer, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (d. 1936)
- 1977 - Naşit Hakkı Uluğ, Türk gazeteci ve Milletvekili (d. 1902)
- 1979 - Celal Atik, Türk güreşçi ve Dünya ve Olimpiyat şampiyonu (d. 1918)
- 1981 - Mübin Orhon, Türk ressam (d. 1924)
- 1981 - Münir Nurettin Selçuk, Türk ses sanatçısı ve besteci (d. 1900)
- 1997 - Arif Sami Toker, Türk bestekâr (d. 1926)
- 2011 - Arman Kırım, Türk akademisyen ve yazar (d. 1954)
- 2020 - Nur Yerlitaş, Türk moda tasarımcısı (d. 1955)
Özel günler
- Finlandiya: Gaziler Günü
- Sierra Leone: Cumhuriyet Günü
- Güney Afrika: Özgürlük günü
- Hollanda, Aruba, Curaçao, Saint Martin: Kraliçe Günü
Wikipedia.org
Yorumlar
Yorum Yap